Regiewet
De Regiewet is nog niet in werking getreden, of het nieuwe kabinet stelt aanpassingen voor. Zo moet in nationale wetgeving worden vastgelegd waar, hoeveel en binnen welke termijnen woningen worden gerealiseerd. Gemeenten die de doelen overtreffen worden beloond.
Tegelijkertijd ‘streeft’ het kabinet naar 2/3 betaalbaar, 30% sociale huur en 25% betaalbare koop. Percentages die per regio kunnen verschillen. Dit alles heeft invloed op hoe de Regiewet wordt vormgegeven en op hoeveel betaalbaar en sociaal aanbod er de komende jaren wordt gebouwd.
Met betrekking tot dit betaalbaar aanbod lijkt het kabinet op twee gedachten te hinken.
Enerzijds wordt de Wet betaalbare huur geoptimaliseerd, zodat er meer betaalbare middenhuurwoningen komen. Anderzijds moeten er meer betaalbare koopwoningen komen en zet het kabinet hier zelfs overheidsmiddelen voor in. Onduidelijk is nog hoe. Tegelijkertijd blijven fiscale maatregelen die de prijzen juist opdrijven, zoals de hypotheekrenteaftrek en het lage eigenwoningforfait, in stand. Via nieuwbouw kan natuurlijk zowel middenhuur als betaalbare koop worden toegevoegd. Maar in de bestaande voorraad zal een toename van de één, vaak tot een afname van de ander leiden. De doelgroep is ook heel anders. Middenhuurwonignen zijn toegankelijker dan koopwoningen waarvoor een hypotheek nodig is. Maar woningeigenaren profiteren enorm van de waardestijging. Het blijft noodzakelijk goed in beeld te brengen welke segmenten voor welke doelgroep een oplossing zijn.
Corporaties
Voor corporaties lijkt de voorgenomen verruiming van de DAEB naar middenhuur te worden doorgezet. Er komt een beperkte afbouw van de vennootschapsbelasting, die corporaties slechts iets meer financiële ruimte geeft. De doelgroep voor sociale huur wordt verder aangescherpt. Er komt een ‘jaarlijkse inkomenstoets’ om huren bij te stellen op het inkomen. De financiële impact voor corporaties als het huurbeleid gekoppeld wordt aan inkomens, kan immens zijn. Onderzoek dat wij eerder deden naar alternatieven voor het huurbeleid, zoals de evaluatie van Huur op Maat in 2008, kan hier wellicht bij helpen. Ook komt er een vermogenstoets. Hoewel invoering hiervan voor de hand lijkt te liggen, is nuance hierbij essentieel, zie ook: Vermogenstoets voor sociale huur: wat gaat dat betekenen? Voor de toets ingevoerd kan worden is dan ook nog veel uitzoekwerk te doen.
Versimpelen
Tot slot wil het kabinet belemmeringen wegnemen. Schrappen in bezwaar- en beroepsmogelijkheden, afspraken met gemeenten over ambtelijke capaciteit, en een jaarlijkse Vereenvoudigingswet. Regels voor optoppen en splitsen moeten simpeler en bovenwettelijke eisen (van gemeenten) bij nieuwbouw moeten worden geschrapt.